काठमाडौं, १० पुस । नेपाली श्रमिकहरूको प्रमुख आकर्षण रहेको वैदेशिक रोजगारीमा जानेको संख्या पछिल्ला महिनाहरूमा लगातार घट्दै गएको छ। वैदेशिक रोजगार विभागले सार्वजनिक गरेको मंसिर महिनाको तथ्यांक अनुसार, वैदेशिक रोजगारीमा जाने नेपालीको संख्यामा उल्लेख्य कमी आएको देखिएको हो।
घट्दो क्रममा वैदेशिक रोजगारी गत भदौमा भएको ‘जेनजी’ (Gen Z) आन्दोलनपछि प्रमुख श्रम गन्तव्य मुलुकहरूले भिसा र प्रवेशमा कडाइ गरेसँगै विदेश जाने श्रमिकको संख्या घट्न थालेको हो। असोज र कात्तिकमा जस्तै मंसिरमा पनि यो गिरावट जारी रह्यो। विभागका अनुसार मंसिरमा ६५ हजार ७ सय ५ नेपाली वैदेशिक रोजगारीमा गएका छन्, जुन कात्तिकको तुलनामा ७ हजार ३ सयले कम हो। कात्तिकमा ७३ हजार ९४ जनाले श्रम स्वीकृति लिएका थिए।
नयाँ र पुनः श्रम स्वीकृतिको अवस्था कुल संख्या घटे पनि मंसिरमा नयाँ श्रम स्वीकृति लिएर जानेको संख्यामा भने केही सुधार देखिएको छ। मंसिरमा २९ हजार ६ सय १८ जनाले नयाँ श्रम स्वीकृति लिएका छन्, जबकि कात्तिकमा यो संख्या २२ हजार ५ सय १५ मात्र थियो। तर, पुनः श्रम स्वीकृति लिने (दोहोर्याएर जाने) को संख्यामा भने ठूलो गिरावट आएको छ। कात्तिकमा ५० हजार ५ सय ८० जनाले पुनः श्रम स्वीकृति लिएकोमा मंसिरमा यो संख्या घटेर ३६ हजार ८७ मा सीमित भएको छ।
यूएई जानेलाई आर्थिक बोझ आन्दोलनपछिको प्रभाव यूएई जाने श्रमिकहरूमा बढी देखिएको छ। प्रहरी प्रतिवेदन (Police Report) प्रमाणीकरणको प्रक्रिया झन्झटिलो हुनुका साथै लागत समेत अचाक्ली बढेको छ। यसअघि कन्सुलर विभागमार्फत ५ सय रुपैयाँमा हुने प्रमाणीकरण अब यूएई दूतावासमार्फत गर्नुपर्ने भएपछि श्रमिकले १४ हजार रुपैयाँसम्म तिर्नुपर्ने बाध्यता सिर्जना भएको छ। यसले न्यून आम्दानी भएका श्रमिकहरूलाई ठूलो आर्थिक मर्का पारेको छ।
कुन देशमा कति गए? मंसिर महिनामा पनि नेपाली श्रमिकको पहिलो रोजाइ साउदी अरब नै देखिएको छ।
साउदी अरब: ६,४४२ जना, कतार: ३,८६१ जना, मलेसिया: ३,४४० जना, यूएई: २,३४२ जना
वैदेशिक रोजगारीमा आएको यो गिरावट र बढ्दो लागतले रेमिट्यान्समा आधारित नेपालको अर्थतन्त्रमा दीर्घकालीन असर पर्न सक्ने विज्ञहरूले औंल्याएका छन्।
